DUURZAAMHEIDSPACT 2018-2022

DUIDELIJKE DOELSTELLINGEN

Zoetermeer moet zijn bijdrage leveren, en dat betekent als hoofddoelstelling dat Zoetermeer de ambities van Parijs haalt en dus klimaatneutraal is in 2040 of zoveel eerder als mogelijk

Dat betekent een brede en samenhangende aanpak op het gebied van
wonen, mobiliteit, bedrijfsleven, groen, lucht, water, enzovoorts

De opgave van verduurzaming is van ons allemaal, en gaat niet alleen de
gemeente zelf aan, maar ook bewoners, bedrijven en andere organisaties. Voor iedere groep ontwikkelt de gemeente een aanjaag- aanpak, met tenminste een faciliterende en meedenkende rol voor de gemeente. Met betrekking tot bewoners strekt dit zich – naast woningbouwcorporaties – ook uit tot VVE’s en particuliere woningbezitters

De duurzaamheidsagenda in Zoetermeer komt tot stand met uitvoeringspartners, inwoners, organisaties en het bedrijfsleven. Het realiseren van de doelstellingen is een gezamenlijke inspanning

Focus: niet de maatregelen staan centraal, maar de ambities. De opgave naar duurzaamheid is groot, de middelen soms beperkt. Concrete en realistische keuzes zijn nodig

Per raadsperiode komen er twee heroverwegingsmomenten. Aan het
begin komt er een herijking van het ‘Actieplan Duurzaam & Groen’ door
een nieuw college. Aan het eind maken we de balans op. Hier kunnen
raad en college in de nieuwe raadsperiode dan verder mee

We rapporteren jaarlijks over de duurzame koers & de resultaten
(gerealiseerd en verwacht). De balans tussen doelen en budgetten vraagt
uitwerking op de korte, middellang en langere termijn, inclusief concreet
zicht op verwachte en benodigde bijdragen van derden

Draagvlak voor het duurzaamheidsbeleid onder inwoners van
Zoetermeer is van cruciaal belang. Zij moeten goed geïnformeerd worden
over wat er gebeurt en wat de resultaten zijn en wat zij zelf kunnen
bijdragen aan de doelstellingen

VOORBEELDFUNCTIE GEMEENTE

De gemeente heeft verschillende rollen. Vaak is dat regisseur en aanjager, maar soms ook facilitator en financier/subsidiegever

Alle leden van het college zijn medeverantwoordelijk voor het klimaatbeleid. Een coördinerend wethouder duurzaamheid ziet erop toe dat het onderwerp op alle beleidsterreinen de aandacht krijgt die het verdient

De gemeente koopt zelf zo klimaatneutraal mogelijk in (wagenpark,
groene stroom)

Duurzaamheid wordt een belangrijkere voorwaarde bij gunningen en
aanbestedingen. De gemeente werkt bij voorkeur met instellingen en
bedrijven die zichtbaar werk maken van energiebesparing en het gebruik
van duurzame materialen

De gemeente heeft een proactieve houding naar duurzame partners
(regio, bedrijfsleven, duurzame initiatieven van particulieren en
organisaties), gaat allianties aan en maakt afspraken middels
convenanten, green deals en dergelijke

Daar waar de markt nog geen duurzame oplossing biedt, stimuleert de
gemeente samen met andere grote steden (in bijvoorbeeld de MRDH)
duurzame kennis- en productontwikkeling, bijvoorbeeld door een
gezamenlijke aanbesteding

De bedrijfsvoering van de gemeente en de gemeentelijke organisatie
worden op termijn klimaatneutraal

We brengen het gemeentelijke vastgoed in kaart en zorgen voor een
planmatige aanpak om dit te verduurzamen

Zoetermeer profileert zich als duurzame gemeente. Er komt een
keurmerk voor duurzame partners van Zoetermeer. Duurzame
ondernemers en inwoners kunnen als ambassadeurs worden ingezet

Jaarlijks wordt een duurzaamheidsweek(end) georganiseerd waarbij
duurzaamheid en groen in de spotlight worden geplaatst

De gemeente gaat organisaties waarmee ze een subsidierelatie heeft
actief aanspreken en ondersteunen om te verduurzamen

Met de Omgevingsdienst Haaglanden worden meetbare afspraken
gemaakt over effectieve handhaving van de plicht voor bedrijven om te
investeren in rendabele energiebesparingen

ROL VAN BEWONERS EN BEDRIJVEN

Om te kunnen voldoen aan de doelstellingen, zullen ook inspanningen
nodig zijn van bewoners, instellingen en bedrijven. Iedereen draagt een
steentje bij. De gemeente helpt door stimuleren, informeren, verleiden,
faciliteren en ontzorgen. We verbieden niet

Het is noodzakelijk inwoners, woningeigenaren en bedrijven mee te
nemen in de opgave waarvoor we staan. Keuzevrijheid en flexibiliteit zijn
daarbij belangrijk. Voor iedereen zal er iets veranderen. Belangrijk is om
waar mogelijk aan te sluiten bij natuurlijke momenten. Bij iedere
verhuizing, iedere verbouwing en iedere investering dienen zich kansen
aan om te verduurzamen

De gemeente stimuleert en ondersteunt lokale initiatieven en creëert
voor de meest kansrijke projecten de noodzakelijke voorwaarden om
deze tot een succes te maken. Ondernemerschap van Zoetermeerse
inwoners, of dat nu commercieel is of coöperatief, wordt één van de
pijlers van de transitie. Daarbij hoort actieve ondersteuning door de
gemeente

We richten een service- en informatiepunt in, waar informatie te
verkrijgen is over de mogelijkheden om zelf de eigen woning of
bedrijfspand te verduurzamen en de eigen leefomgeving groen en
leefbaar te houden (verwarming, isolatie, huishoudelijke apparaten,
koken, verlichting, tuinaanleg en dergelijke)

We maken goede voorbeelden van lokale duurzaamheidsinitiatieven
zichtbaar, om zo het vliegwieleffect te versterken

Er komt een digitaal duurzaamheidsplatform waar allerlei organisaties,
bedrijven en inwoners die zich bezighouden met duurzaamheid en groen
elkaar kunnen vinden en versterken

DUURZAME ENERGIEOPWEKKING

De stad Zoetermeer wordt minder afhankelijk van fossiele brandstoffen
en neemt daarvoor in de komende periode stappen

In het kader van duurzame energieopwekking, waarbij het uitgangspunt
is dat Zoetermeer zoveel mogelijk haar eigen energie opwekt, zijn het
gebruik van warmtepompen (aardwarmte) en zonnepanelen het meest
kansrijk

Voor zover mogelijk en voor zover ze geen grote overlast veroorzaken,
handhaven we de bestaande windturbines en onderzoeken we of er
enkele in Bleizo bijgeplaatst kunnen worden

Woningcorporaties en andere verhuurders worden gestimuleerd ook hun
bewoners of ondernemers zelf de mogelijkheid te geven warmtepompen,
zonnecollectoren en zonnepanelen op hun (al dan niet gedeelde) dak te
plaatsen. De gemeente kan hierbij een rol spelen als makelaar of
mediator

We steunen maatschappelijke initiatieven die hieraan bijdragen, zoals
energiecoöperaties

DUURZAME WONINGBOUW

Vanaf 2018 wordt voor zover mogelijk elk nieuw gebouw of nieuwe
woning klimaatneutraal of ‘nul-op-de-meter’ gebouwd. We zetten wijk
voor wijk en ‘blok voor blok’ in op het verduurzamen van bestaande
woningen

Vanaf 2018 worden nieuwe woningen aardgasvrij gebouwd, als de
gemeente dat kan afdwingen. Zoetermeer is in 2040 van het gas af

We stimuleren verduurzaming door waar mogelijk eisen te stellen bij
vergunningverstrekking

Het wordt mogelijk om de investering voor verduurzaming van de
woning via je energierekening terug te betalen. Het doel is de
energiekosten per woning op termijn te laten dalen

We onderzoeken of de gemeente een (revolverend) duurzaamheids-
fonds op kan richten. Inwoners en ondernemers zouden daarbij via een lening tegen gunstige voorwaarden sneller hun woning of bedrijfspand kunnen verduurzamen. Zo is een energiezuiniger pand voor iedereen bereikbaar

KLIMAATVERANDERING, GROEN EN BIODIVERSITEIT

Door de klimaatverandering zal Zoetermeer vaker last hebben van
regenoverlast en droogte. Daar moeten we op voorbereid zijn. We
moeten de stedelijke omgeving aanpassen door de stad te ontstenen en
alternatieve waterbergingen te maken

Bij grotere versteende plekken zoals parkeerterreinen zorgen we voor
strategisch groen en meer beschaduwing, wat leidt tot lokale
temperatuurdaling en dus minder hittestress

We helpen inwoners en ondernemers om hun tuinen te ontstenen door
laagdrempelige en ludieke acties zoals bijvoorbeeld een plant voor een
steen en de collectieve inkoop van regentonnen

We vergroenen de openbare ruimte op een slimme manier door het
groener maken van straten en pleinen en het creëren van groene daken
en gevels

We gaan meer doen aan onderhoud van het groen, want een frisse en
verzorgde groene uitstraling is het visitekaartje van onze stad

We zijn trots op en investeren in onze parken en natuur- en
recreatiegebieden. Het groene karakter moet behouden blijven.
Volbouwen is geen optie. We bevorderen er een goede biodiversiteit

We zijn zuinig op ons groen en kappen bomen niet zomaar. We
overleggen met omwonenden en kappen alleen als het nodig is volgens
de nieuwe afspraken. Een belangrijke rol is daarbij weggelegd voor de
Adviescommissie Bomen

Bij het onderhoud van bermen houden we rekening met bijen en andere
insecten. We hebben oog voor waardevol groen en kiezen voor verbeterende controle op naleving van de gedragsregels voor het beheer
van flora & fauna

We staan open voor groene burgerinitiatieven

Wij zien ruimte voor uitbreiding van het adoptiegroen voor inwoners en
ondernemers. Voor de laatstgenoemden bijvoorbeeld op de
toegangswegen naar bedrijventerreinen

VERKEER EN VERVOER

We zetten in op alternatieven voor de auto, zoals een goed OV-netwerk
met snelle aansluitingen naar Leiden, Den Haag, Gouda en Rotterdam,
meer vervoerscapaciteit, betere carpoolmogelijkheden, goede
snelfietsroutes en meer P&R-mogelijkheden

We verleiden inwoners om meer gebruik te maken van de fiets en het OV
of om vaker te gaan lopen

We zorgen voor een goede doorstroom van het autoverkeer, zodat zo
min mogelijk luchtvervuiling door files plaatsvindt. We treden op bij
overschrijding van de wettelijke normen voor luchtkwaliteit

De auto blijft belangrijk, maar moet wel steeds schoner. Het gebruik van
elektrische auto’s wordt gestimuleerd door de laad-infrastructuur in de
stad uit te breiden, zodat iedere inwoner binnen een passende afstand
van zijn woning een laadvoorziening heeft

De gemeente zal haar wagenpark vergroenen en bij nieuwe aanschaf
zoveel mogelijk elektrische auto’s, brommers en fietsen aanschaffen

AFVAL EN CIRCULAIRE ECONOMIE

Zo min mogelijk afval wordt verbrand. De gemeente beschouwt afval als
een grondstof die weer hoogwaardig gebruikt kan worden

De gemeente zal maximaal circulair inkopen en panden inrichten
(vloeren, tapijt, kantoorinventaris en dergelijke)

In contracten die we afsluiten met afvalverwerkingsbedrijven geven we
het aspect van circulaire economie een grotere rol

Er komt meer aandacht voor het repareren van (elektrische) apparatuur
door het concept van de repaircafé’s uit te breiden

Het afvalscheidingpercentage moet flink omhoog en de hoeveelheid
restafval per inwoner van Zoetermeer moet flink omlaag

Meer bewustwording maar ook meer ‘ontzorging’ gaan daarbij hand in
hand. Enerzijds vragen we van inwoners om zelf vooraf veel meer te gaan
scheiden en zich bewust te worden van de hoeveelheid restafval die zij
produceren. Anderzijds willen we het inwoners ook makkelijker maken in
de vorm van meer nascheidingsmogelijkheden (vaker aan huis ophalen,
meer milieu-eilanden in de wijken). Het gaat om het resultaat.
Zoetermeer haakt daarbij aan bij de technische ontwikkelingen

FINANCIËN

De ambities zijn groot en de budgetten zijn beperkt. Dat vraagt om
heldere financiële keuzes en een realistisch financieel kader: wat
financiert de gemeente, wat financieren derden? Maar ook: wat doen we
als eerste? Wat doen we op een later moment?

Een goede financiële verantwoording is nodig om zicht te houden op het
budget en de bereikte (tussen)doelen

Zoetermeer zet extra in op het verwerven van subsidies bij het Rijk en bij
de Europese Unie en op zogenoemde ‘green deals’

WAAROM DIT ZOETERMEERSE DUURZAAMHEIDSPACT?

Om klimaatverandering tegen te gaan, worden er regelmatig internationale conferenties georganiseerd. Tijdens de 21ste klimaatconferentie van de VN eind 2015 in Parijs bereikten de bijna 200 deelnemende landen overeenstemming over een bindend klimaatakkoord. Daarmee moet de uitstoot van broeikasgassen zoals CO2 worden teruggedrongen. En de opwarming van de aarde worden beperkt tot maximaal 2 graden, met 1,5 graad als streefwaarde. Of we deze doelstellingen gaan halen, hangt in grote mate af van de steden. Meer dan de helft van de CO2-uitstoot komt uit stedelijk gebied.

In de komende raadsperiode 2018-2022 willen PvdA, D66, GroenLinks, CDA, VVD, Zó! Zoetermeer en ChristenUnie-SGP dat de gemeente Zoetermeer zich samen met de MRDH, Provincie en het Rijk krachtig inzet voor energiebesparing en duurzame en fossielvrije energieopwekking. Want Zoetermeer alleen is te klein, we hebben partners nodig in de stad en in de regio. Wij streven naar een stevig klimaatbeleid door de gemeente Zoetermeer dat leidt tot een duurzame, groene en toekomstbestendige stad. In Zoetermeer is met het ‘Actieprogramma Duurzaam & Groen’ al een belangrijke stap gezet.

Dit Zoetermeerse Duurzaamheidspact is bedoeld als inspiratie voor een nieuwe raad en een nieuw college. Inspiratie voor de korte, middellange en lange termijn. PvdA, D66, GroenLinks, CDA, VVD, Zó! Zoetermeer en ChristenUnie-SGP, de partijen die dit pact gesloten hebben, vinden elkaar op deze gemeenschappelijke uitgangspunten en ambities. Iedere partij zet daarnaast natuurlijk in haar verkiezingsprogramma eigen accenten.

Dit Zoetermeerse Duurzaamheidspact bevat een mix van wensdromen, ambities, doelen en concrete maatregelen. We zijn optimistisch, maar ook realistisch. Niet alles kan tegelijk en binnen één raadsperiode. We herijken over drie jaar dit Duurzaamheidspact en bezien of aanpassing nodig is. Waar we dat kunnen, sluiten we aan bij nieuwe technologische ontwikkelingen, (inter)nationale ontwikkelingen en trends. We hopen constructief te kunnen samenwerken met alle inwoners, organisaties en bedrijven in de stad die zich bezighouden met duurzaamheid en groen. We zetten graag samen met hen de schouders eronder!

Margot Kraneveldt - PvdA

Peter Vergers - D66

Marcel van der Tol - GroenLinks

Klaasjan de Jong - CDA

Carla Krullaars - Zó! Zoetermeer

Jan Willem Schotel - VVD

André Bos - ChristenUnie-SGP